Dobrze przygotowane drewno kominkowe to podstawa efektywnego i bezpiecznego ogrzewania domu. Niezależnie od tego, czy korzystasz z kominka, pieca kaflowego, kozy, czy kotła na drewno – jakość opału przekłada się bezpośrednio na ilość ciepła, jaką uzyskasz, czystość spalania, a także żywotność instalacji grzewczej.
Z tego poradnika dowiesz się, jak przygotować drewno opałowe do sezonu grzewczego krok po kroku – od momentu jego zakupu lub pozyskania, aż po właściwe sezonowanie i przechowywanie. Podpowiemy też, na co zwrócić uwagę, aby drewno nie zawiodło w środku zimy.
Dlaczego przygotowanie drewna do sezonu jest tak ważne?
Wilgotne, źle przechowywane drewno pali się słabo, dymi, osadza sadzę w przewodach kominowych i może powodować problemy z rozpaleniem. Z kolei dobrze wysuszone i prawidłowo sezonowane drewno kominkowe:
- zapewnia wysoką wydajność cieplną,
- spala się równomiernie i czysto,
- pozwala zmniejszyć zużycie opału,
- minimalizuje ryzyko pożaru sadzy w kominie.
Właśnie dlatego przygotowanie drewna opałowego do zimy to kluczowy etap, który warto zaplanować z wyprzedzeniem.
Wybór odpowiedniego drewna opałowego
Zanim przejdziemy do procesu przygotowania, warto wiedzieć, które gatunki drewna najlepiej sprawdzają się w piecach i kominkach.
Różnice między drewnem liściastym a iglastym
- Drewno liściaste – takie jak buk, dąb, grab, jesion czy brzoza – to najczęstszy wybór do ogrzewania domów. Charakteryzuje się dużą gęstością i dłuższym czasem spalania. Spala się spokojnie, równomiernie i wydziela dużo ciepła. Nie zawiera tyle żywicy co drewno iglaste, dlatego wytwarza mniej sadzy i nie zanieczyszcza komina.
- Drewno iglaste – sosna, świerk, jodła czy modrzew – szybciej się rozpala i jest lżejsze, ale zawiera dużo żywicy. Podczas spalania drewno iglaste może dymić i powodować powstawanie osadów w przewodzie kominowym, dlatego jeśli już chcesz je stosować – lepiej jako rozpałkę. Spala się szybciej, przez co zużycie opału byłoby wyższe.
Kaloryczność i wartość opałowa drewna
Kaloryczność drewna, czyli ilość ciepła uzyskiwana ze spalenia 1 kg suchego materiału, różni się w zależności od rodzaju drewna. Przeciętna wartość opałowa sezonowanego drewna wynosi od 1700 do 2200 kWh/m³.
Najwyższą wartość opałową mają:
- Grab – ok. 2200 kWh/m³,
- Dąb – ok. 2100 kWh/m³,
- Buk – ok. 2100 kWh/m³,
- Jesion – ok. 2000 kWh/m³.
Niższą kaloryczność wykazują:
- Brzoza – ok. 1900 kWh/m³ (pali się szybko, ale czysto),
- Sosna i świerk – ok. 1600–1700 kWh/m³.
Etap 1: Rąbanie i cięcie drewna – jak przygotować surowiec?
W tym etapie przydaje się też solidne podparcie i odpowiednie narzędzia – szczególnie jeśli przygotowujesz większą ilość opału. Tradycyjną siekierę warto uzupełnić o łuparkę hydrauliczną lub piłę spalinową, które znacząco przyspieszają i ułatwiają pracę.
I tak, mamy je w HIGHER.
Etap 2: Suszenie i sezonowanie drewna opałowego – ile to trwa?
Sezonowanie to proces naturalnego wysychania drewna. Wbrew pozorom nie wystarczy odłożyć szczapy w dowolne miejsce. Aby wyschło prawidłowo, przechowywanie drewna powinno opierać się na kilku zasadach:
- Czas sezonowania: minimum 12 miesięcy, ale to zależy od gatunku.
- Wilgotność drewna: nie powinna przekraczać 20%. Czy wiesz, że świeże drewno może mieć nawet 60-70%?
- Miejsce składowania drewna i suszenia: przewiewne, osłonięte od deszczu, najlepiej na zewnątrz.
- Drewno należy ułożyć: w stosy, z zachowaniem przerw na przepływ powietrza. Uwaga: nie kładź drewna bezpośrednio na ziemi.
Do mierzenia wilgotności drewna przyda się wilgotnościomierz – to niedrogie, ale bardzo praktyczne urządzenie.
Etap 3: Przygotowanie drewna do spalania
Gdy rozpoczęcie sezonu grzewczego zbliża się wielkimi krokami, warto zadbać o to, by część opału mieć pod ręką. Kawałki drewna kominkowego najlepiej przenieść bliżej miejsca spalania – do garażu, komórki lub bezpośrednio do wnętrza domu. Ważne jednak, aby zrobić to z głową:
- Nie przechowuj drewna w zamkniętych, wilgotnych pomieszczeniach – może nabrać wilgoci i stracić swoje właściwości opałowe.
- Najlepiej przechowywać tylko niewielką ilość drewna przy piecu lub kominku, taką, którą zużyjesz w ciągu kilku dni. Pozostały zapas powinien pozostać w drewutni lub innym przewiewnym miejscu.
- Do wnętrza domu przenoś wyłącznie drewno dobrze wysuszone i sezonowane – mokre może pleśnieć, emitować nieprzyjemny zapach i zwiększać ryzyko pojawienia się owadów.
Aby utrzymać porządek i estetykę w salonie czy kotłowni, wiele osób korzysta ze stojaków lub koszy na drewno. To praktyczne rozwiązanie, które pozwala wygodnie przechowywać drewno przy urządzeniu grzewczym bez konieczności ciągłych spacerów na zewnątrz.
Warto również rozważyć kominek z już wbudowaną półką lub wnęką na drewno – to bardzo wygodne rozwiązanie, które znajdziesz w wielu modelach dostępnych w ofercie sklepu HIGHER. Taka konstrukcja pozwala nie tylko przechowywać drewno w zasięgu ręki, ale też dodaje wnętrzu przytulnego charakteru.
Planowanie zużycia i zakup drewna
Drewna nie kupuje się na ostatnią chwilę, bo świeży materiał wymaga sezonowania, a suche szczapy w środku zimy bywają trudno dostępne i znacznie droższe.
Z tego powodu warto już na przełomie lata i jesieni (a nawet i wcześniej) zacząć analizować, jaka ilość drewna kominkowego będzie potrzebna na nadchodzący sezon. Odpowiednie zaplanowanie zakupów pomoże Ci:
- zaoszczędzić na cenie drewna (zimą ceny szybują w górę),
- znaleźć sprawdzonego dostawcę bez presji czasu,
- przygotować drewno do dosuszenia, jeśli nie jest wystarczająco suche.
Jak obliczyć potrzebną ilość drewna na sezon?
To jedno z najczęściej zadawanych pytań przez właścicieli kominków i pieców. Zużycie drewna opałowego zależy od kilku czynników:
- metrażu i termoizolacji domu,
- rodzaju urządzenia grzewczego (piec, kominek z płaszczem wodnym, kocioł),
- długości i intensywności sezonu grzewczego,
- jakości i kaloryczności drewna,
- stylu palenia (ciągłe ogrzewanie czy okazjonalne dogrzewanie).
Przyjmuje się, że w typowym domu jednorodzinnym o powierzchni 100-120 m² potrzeba od 7 do 12 m³ drewna na sezon, jeśli jest ono głównym źródłem ciepła. Dla użytkowników, którzy palą tylko rekreacyjnie w kominku wieczorami, wystarczy często 2-4 m³.
Tip: Możesz też prowadzić własne notatki z poprzednich sezonów – zapisując ilość zużytego drewna, pogodę i długość sezonu. To pomoże Ci precyzyjniej planować przyszłe zakupy i przewidzieć odpowiednią ilość drewna.
Kiedy i gdzie kupować drewno opałowe?
Jeśli chcesz zaoszczędzić, najlepszy czas na zakup drewna opałowego to wiosna i lato. W tym okresie:
- wybór jest największy,
- ceny drewna opałowego są niższe,
- drewno ma szansę doschnąć do zimy (jeśli nie jest w pełni sezonowane),
- masz czas na spokojne ułożenie i skontrolowanie zapasów.
Unikaj zakupów tuż przed sezonem – we wrześniu i październiku popyt jest ogromny, co skutkuje wyższymi cenami, ograniczoną dostępnością i częstymi problemami z jakością surowca.
Drewno opałowe najlepiej kupować:
- u lokalnych dostawców z dobrą opinią – najlepiej takich, którzy oferują drewno sezonowane z potwierdzoną wilgotnością,
- w składach opału, które umożliwiają obejrzenie towaru przed zakupem,
- u firm, które specjalizują się w sprzedaży drewna kominkowego i jasno deklarują gatunki oraz stan wilgotności.
Dobrze przygotowane drewno opałowe to nie tylko większa wydajność spalania, ale przede wszystkim komfort cieplny i bezpieczeństwo domowników. Zanim w domu zapłonie pierwszy ogień w piecu opalanym drewnem, warto zadbać o odpowiedni wybór drewna i jego jakość. Trzeba pomyśleć o każdy etapie – od wyboru odpowiedniego gatunku drewna, przez jego suszenie i przechowywanie, aż po planowanie odpowiedniej ilości drewna i zakup w optymalnym momencie. Dzięki temu unikniesz stresu związanego z nagłymi brakami opału w sezonie zimowym oraz zyskasz pewność, że Twoje drewno będzie suche, wydajne i gotowe do użytku.