Czy drewno może się „przeterminować”? Jak długo można przechowywać drewno opałowe, by zachowało swoją wartość opałową? To pytania, które zadaje sobie wielu właścicieli domów z kominkiem, instalatorów, ogrodników i wszystkich tych, którzy korzystają z drewna jako źródła ciepła. Choć drewno opałowe to naturalny surowiec, jego przechowywanie wymaga wiedzy i staranności. Nieodpowiednie warunki mogą sprawić, że nawet najlepiej przygotowane drewno sezonowane straci swoje właściwości.
Dlaczego odpowiednie przechowywanie drewna opałowego jest tak ważne?
Przechowywanie drewna kominkowego to nie tylko kwestia estetyki czy porządku w ogrodzie. To przede wszystkim warunek efektywnego i bezpiecznego spalania. Zbyt wilgotne drewno nie tylko dymi i brudzi przewody kominowe, ale też generuje mniej ciepła, co oznacza stratę czasu i pieniędzy.
Wilgotność drewna ma kluczowe znaczenie. Aby drewno mogło być uznane za pełnowartościowe opałowo, jego zalecana wilgotność resztkowa powinna wynosić poniżej 20%.
Z tego względu nie wystarczy po prostu zakupić drewno opałowe i wrzucić je luzem do garażu. Trzeba wiedzieć, jak je sezonować, układać, a przede wszystkim – jak przechowywać drewno opałowe dokładnie i z głową.
Jak sprawdzić, czy drewno jest dobrze wysuszone?
W naszym wcześniejszym artykule dokładnie opisujemy różne metody weryfikacji wilgotności drewna – od profesjonalnego wilgotnościomierza, przez proste testy dźwiękowe, aż po obserwację wyglądu drewna. To niezwykle ważne, bo tylko odpowiednio suche drewno zapewni wysoką wartość opałową i czyste spalanie.
Zachęcamy do zapoznania się z tym poradnikiem, jeśli chcesz dokładnie wiedzieć, na co zwracać uwagę przed zakupem lub składowaniem drewna opałowego.
Ile czasu można przechowywać drewno opałowe bez utraty jakości?
Drewno sezonowane czy surowe – co robi różnicę?
Czas przechowywania zależy w dużej mierze od tego, czy mamy do czynienia z drewnem już sezonowanym, czy świeżo ściętym. Sezonowanie drewna to proces suszenia, który pozwala usunąć nadmiar wody.
- Drewno niesezonowane (świeże, mokre) może zawierać nawet 50-60% wilgoci i wymaga minimum 12-24 miesięcy suszenia.
- Drewno sezonowane o wilgotności < 20% może być używane od razu – ale tylko wtedy, gdy jest dobrze przechowywane.
Przechowywanie niesezonowanego drewna wewnątrz lub bez dostępu do powietrza może prowadzić do gnicia, pleśni i spadku jakości.
Maksymalny czas przechowywania drewna opałowego
Jeśli drewno zostało prawidłowo przygotowane i przechowywane – np. w drewutni lub pod zadaszeniem – może zachować swoje właściwości nawet przez 3-4 lata.
Drewno liściaste, takie jak dąb, buk czy grab, całkiem dobrze znosi długie przechowywanie – dlatego to najpopularniejsze drewno opałowe wśród użytkowników kominków.
Przeczytaj więcej o najlepszych sposobach na przechowywanie drewna kominkowego:
Od czego zależy trwałość drewna opałowego?
Trwałość drewna opałowego, czyli okres, przez jaki drewno zachowuje swoje właściwości opałowe i techniczne, nie jest parametrem stałym. Zależy od wielu czynników, a jednym z najważniejszych jest gatunek drewna. W praktyce oznacza to, że to, jak długo można przechowywać drewno, a także jak długo będzie efektywnie i bezpiecznie służyć jako paliwo, różni się w zależności od jego rodzaju.
Wpływ gatunku drewna na długość przechowywania
Drewno liściaste to zdecydowanie najczęściej wybierany materiał opałowy do kominków i pieców w domach prywatnych. Do najpopularniejszych należą: dąb, buk, grab, jesion, brzoza i klon.
- Trwałość drewna liściastego jest znacznie wyższa niż drewna iglastego – nawet po kilku latach przechowywania zachowuje stabilną strukturę i wysoką wartość opałową.
- Drewno liściaste jest zwykle gęstsze i twardsze, co oznacza, że spala się wolniej i daje więcej ciepła.
- Przykładowo, dąb i buk to gatunki, które dzięki wysokiej gęstości i małej porowatości drewna doskonale nadają się do długiego składowania, zachowując swoje właściwości nawet do 3-4 lat pod odpowiednimi warunkami.
Techniki układania drewna dla lepszej trwałości – jak układać drewno opałowe?
Odpowiednie układanie drewna jest kluczowe, aby zapewnić mu dobrą wentylację i szybkie schnięcie.
- Zadbaj o przepływ powietrza – układaj drewno luźno, z przerwami między szczapami. Przykrywaj tylko górę stosu, boki pozostaw otwarte.
- Izoluj drewno od ziemi – stosuj palety lub klocki, aby drewno nie chłonęło wilgoci od dołu.
- Układaj szczapy podobnej długości i grubości – to ułatwi stabilność i równomierne suszenie.
- Chroń drewno przed deszczem – przykryj górę stosu plandeką lub daszkiem, ale nie zamykaj szczelnie boków.
Zagrożenia związane z długim przechowywaniem drewna
Przechowywanie drewna opałowego przez długi czas wymaga uwagi, ponieważ naturalny materiał jest narażony na działanie różnych czynników, które mogą obniżyć jego jakość lub nawet uczynić opał niebezpiecznym i mało efektywnym. Jakie to zagrożenia?
- Korniki i inne szkodniki drewna: Te owady drążą tunele w drewnie, osłabiając jego strukturę i zmniejszając wartość opałową. Drewno zaatakowane przez korniki pali się szybciej i nierównomiernie. Najczęściej problem pojawia się przy przechowywaniu drewna w wilgotnych i słabo wentylowanych miejscach. Aby temu zapobiec, należy drewno składować w suchych, przewiewnych warunkach i regularnie kontrolować jego stan.
- Grzyby, pleśń i drewno spleśniałe: Wilgotne drewno sprzyja rozwojowi pleśni i grzybów, które rozkładają jego strukturę oraz obniżają wartość opałową. Spleśniałe drewno może wydzielać nieprzyjemny zapach podczas spalania i zwiększać ilość dymu oraz sadzy. Widoczne oznaki to biały lub zielonkawy nalot, wilgotna i miękka powierzchnia drewna. W takim stanie drewno nadaje się raczej do utylizacji.
Jak rozpoznać, że drewno straciło właściwości opałowe?
Nawet drewno, które zostało dobrze wysuszone i poprawnie zmagazynowane, z czasem może stracić swoje właściwości opałowe. Jeśli nie jesteś pewien, czy drewno nadaje się jeszcze do palenia, zwróć uwagę na poniższe objawy. Ich obecność świadczy o tym, że opał może być mniej wydajny, a nawet szkodliwy dla urządzeń grzewczych.
- Wilgotność powyżej 20%: To jeden z głównych wskaźników, że drewno nie nadaje się do palenia. Zbyt wilgotne drewno słabo się pali, powoduje duże zadymienie i osadza wilgoć w kominie. Najlepiej sprawdzić to za pomocą wilgotnościomierza.
- Trudności z rozpaleniem i nadmierne dymienie: Jeśli mimo poprawnej metody rozpalania ogień nie chce „zaskoczyć”, a z kominka wydobywa się gęsty dym – drewno może być zbyt wilgotne, spleśniałe lub zbyt stare. Taki opał spala się nieefektywnie, co prowadzi do osadzania się sadzy i może skrócić żywotność wkładu kominkowego.
- Nieprzyjemny zapach podczas spalania: Dobrze sezonowane drewno pali się czysto i pachnie naturalnie. Jeśli czujesz intensywny, kwaśny lub stęchły zapach, może to oznaczać obecność grzybów, pleśni lub innych zanieczyszczeń. Takie drewno lepiej wykluczyć z użytku.
- Widoczne uszkodzenia fizyczne: Otwory po owadach, miękka i próchniejąca struktura, oznaki rozkładu – to jasne sygnały, że drewno zostało zaatakowane przez szkodniki lub procesy gnilne. Takie szczapy mogą się łatwo kruszyć, palić nierównomiernie i emitować szkodliwe związki.
- Niska wartość opałowa: Jeśli drewno spala się bardzo szybko, bez wydzielania wyraźnego ciepła, a w kominku zostaje dużo niedopalonego popiołu – to znak, że straciło swoje właściwości energetyczne. Może to wynikać z wieku, niewłaściwego przechowywania lub zbyt wysokiej wilgotności resztkowej.
Co zrobić w takiej sytuacji?
Jeśli drewno wykazuje powyższe objawy, najlepiej odstawić je do dosuszenia w lepszych warunkach (jeśli problemem jest wilgoć). Wyselekcjonuj i zutylizuj spleśniałe, spróchniałe lub zainfekowane szczapy oraz zaopatrz się w nowy opał o sprawdzonej wilgotności.
Dobrze przechowywane drewno może zachować wysoką wartość opałową nawet przez kilka lat. Kluczowe jest zapewnienie odpowiednich warunków: suchego, przewiewnego miejsca, izolacji od podłoża oraz regularnej kontroli wilgotności.
Pamiętaj, że zbyt wilgotne, spleśniałe lub zaatakowane przez szkodniki drewno traci swoje właściwości i może szkodzić kominkowi. W naszych artykułach znajdziesz szczegółowe porady dotyczące suszenia i magazynowania drewna. Zapraszamy do zgłębienia tematu!